FSSC 22000 versiyon 7/Ek Gerekliliklerde Neler Değişti?

🟧FSSC 22000 Versiyon 7, 1 Mayıs 2026 itibariyle yayınlandı. 🟪 FSSC 22000 versiyon 6'ya göre denetimler 30 Nisan 2027'ye kadar sürecek olup, geçiş denetimleri 1 Mayıs 2027 ve 30 Nisan 2028 tarihleri arasında zorunlu olarak gerçekleştirilecektir.🟦 Firmaların yeni versiyona uyum sağlaması için 12 aylık bir hazırlık ve eğitim süreci bulunmaktadır.🟩 FSSC 22000 Versiyon 7 Ek Gerekliliklere Bakıldığında aşağıdaki Ek Gerekliliklere eklemeler yapıldığını görüyoruz:·      2.5.1 Hizmetlerin ve Satın Alınan Malzemelerin Yönetimi (tüm gıda zinciri kategorileri)·      2.5.2 Ürün Etiketleme ve Basılı Malzemeler (tüm gıda zinciri kategorileri)·      2.5.3 Gıda Savunması (tüm gıda zinciri kategorileri)·      2.5.4 Gıda Sahtekarlığını Azaltma (tüm gıda zinciri kategorileri)·      2.5.6 Alerjen Yönetimi (tüm gıda zinciri kategorileri)·      2.5.8 Gıda Güvenliği ve Kalite Kültürü (tüm gıda zinciri kategorileri)·      2.5.13 Ürün Tasarımı ve Geliştirme (gıda zinciri alt kategorileri BIII, C, D, E, F, I VE K)·      2.5.14 İzlenebilirlik (gıda zinciri alt kategorisi C0) -Yeni madde·      2.5.16 Gıda Kaybı ve İsrafı (I hariç tüm gıda zinciri kategorileri)

Madde 2.5.1 Hizmetlerin ve Satın Alınan Malzemelerin Yönetimi (tüm gıda zinciri kategorileri)

Yeni Ekleme: Gıda güvenliği amacıyla kullanılan mikrobiyolojik, fiziksel, kimyasal ve alerjen spesifikasyonlar, ilgili mevzuatın bulunmadığı durumlarda uygun bilimsel prensiplere dayanmalıdır.

Yorum: Örneğin: Bebek maması üreten bir firmaya süt tozunu hammadde olarak satan bir tedarikçi düşünelim. TGK Mikrobiyolojik Kriterler Yönetmeliğinde süt tozu için Cronobacterspp. aranmamaktadır.

Ancak süt tozu tedarikçisi, bebek maması üreten bir firmaya süt tozunu hammadde olarak satıyorsa ve bu mikrobiyolojik parametreyi süt tozu spesifikasyonunda yazmışsa bunun dayanağını da belirtmesi gerekir (bebeklerde bağışıklık sistemi gelişmemiştir; Cronobactersakazakii bebek mamalarında kritik patojendir, bununla ilgili Codex rehberi, EFSA yayını, bilimsel makaleler, yasal yönetmelik vb. konulabilir)

Madde 2.5.2 Ürün Etiketleme ve Basılı Malzemeler (tüm gıda zinciri kategorileri)

Bir kuruluş etiket ve/veya basılı malzeme basıyorsa, basılı malzemenin geçerli müşteri gereksinimlerini ve yasal gereksinimleri karşıladığından emin olmak adına çizim yönetimi ve baskı kontrol prosedürleri oluşturmalı ve uygulamalıdır.

Değişiklik: 6.versiyonda bu madde sadece Kategori I (yani ambalaj malzemesi üreticileri) ile sınırlı tutulmuştu, şimdi tüm kategorileri (gıda üreticileri dahil) kapsıyor.

Yorum: Örneğin print etiket basıyorsunuz diyelim. Etiketin ilk onayı (müşteri ile teyitleşme, baskı öncesi yetkili kişi tarafından onaylanması), kullanılmayan etiketlerin ne yapılacağı (depolama, imha, yanlışlıkla kullanımını önleme), baskı hatalarının tespiti için etiketin paketleme boyunca kontrolünün yapılması gibi tüm süreçlerin dokümante edilmesi ve gerekli kayıtların oluşturulması gerekmektedir.

Madde 2.5.3Gıda Savunması (tüm gıda zinciri kategorileri)

Yeni Ekleme: Gıda savunma tehdit değerlendirmesinin ve gıda savunma planının, uygun bilgi ve yetkinliğe sahip personel tarafından oluşturulmasını ve sürdürülmesini sağlamalıdır.

Yorum: gıda savunma tehdit değerlendirmesi yapan ve gıda savunma planını gözden geçirip güncelleyen kişiler ve/veya ekip üyeleri bu konuda eğitim almış olmalıdır. Firma içinde eğitimi verecek yetkin kişi yoksa bu eğitim dış firmadan alınmalıdır.

Yeni Ekleme: Gıda savunma planının uygulanmasını ve FSMS tarafından desteklenmesini, yürürlükteki mevzuata uygun olmasını, kuruluş kapsamındaki proses ve ürünleri kapsamasını ve güncel tutulmasını sağlamalıdır.

Yorum: Gıda savunma tehdit değerlendirmesi ve gıda savunma planı en az yılda bir ve bir değişiklik olduğunda (örneğin yıl içinde hırsızlık, sabotaj, kasıtlı kontaminasyon vakası; proseslerde bir değişiklik gibi) gözden geçirilmeli ve bu gözden geçirmeye dair bir kayıt tutulmalıdır. Bununla ilgili kısa bir gözden geçirme raporu ya da soru listesi hazırlanabilir.

Yasal mevzuata uygunluğa örnek: Eğer Amerika’ya ürün satıyorsanız FSMA kanununa uygun olarak gıda savunma zafiyet değerlendirmesi yapmanız gerekir (bunun için dış firmadan eğitim alınması (eğer bu konuda yetkin bir kişi yoksa firmada) ve gıda savunma risk değerlendirme ve planlarının FSMA ile uyumlu hale getirilmesi gerekir).

Madde 2.5.4 Gıda Sahtekarlığını Azaltma (tüm gıda zinciri kategorileri)

Yeni Ekleme: Gıda sahtekarlığı zafiyet değerlendirmesinin ve gıda sahtekarlığını önleme planının, uygun bilgi ve yetkinliğe sahip personel tarafından oluşturulmasını ve sürdürülmesini sağlamalıdır.

Yorum: Gıda sahtekarlığı zafiyet değerlendirmesi yapan kişiler bu konuda eğitim almış olmalıdır. Firma içinde eğitimi verecek yetkin kişi yoksa bu eğitim dış firmadan alınmalıdır.

Madde 2.5.6 Alerjen Yönetimi (tüm gıda zinciri kategorileri)

Gıda zinciri kategorisi D ve evcil hayvan maması (gıda zinciri kategorisi C) için: Hayvan yemi ve evcil hayvan maması ile ilgili olarak satış yapılan ülke için alerjenle ilgili bir mevzuatın olmadığı durumlarda, hayvan yemi ve evcil hayvan mamasında bir alerjen durumuyla ilgili bir iddiada bulunulmadığı sürece, Şema gereksinimlerinin bu bölümü “Uygulanamaz (N/A)” olarak belirtilebilir.

Değişiklik: versiyon 6’da sadece kategori D (hayvan yemi) için bu gereklilik vardı, şimdi evcil hayvan maması da eklenmiş.

Madde 2.5.8Gıda Güvenliği ve Kalite Kültürü (tüm gıda zinciri kategorileri)

Yeni ekleme: Tüm personelin gıdanın üretimi ve güvenli şekilde ele alınmasına yönelik gösterilebilir bir taahhüdü mevcut olmalıdır.

Yorum: gıda güvenliği kültürü plan üzerinde kalmamalı, firmanın tüm çalışanları tarafından sahada uygulanabilir olmalıdır. Kurallara uyum ve davranış değişikliğinin gösterilebilir taahhüdü neler olabilir?

Örneğin: el swap sonuçları trendlerinde iyileşme, ürün içinde alınan saç kılı şikayetlerinde azalma ya da hiç şikayet alınmaması, gıda güvenliği ile ilgili herhangi bir sorunu yazılı olarak bildirmede artış olması, saha denetim sonuçlarına bakıldığında insan davranışı kaynaklı uygunsuzlukların azalması vb.

Madde 2.5.13 Ürün Tasarımı ve Geliştirme (gıda zinciri alt kategorileri BIII, C, D, E, F, I VE K)

Yeni ekleme: Birincil ambalaj/ambalaj malzemesi tasarlayan kuruluşlar, yeni ürün geliştirirken veya ambalajda değişiklik yaparken, uygulanabildiği durumlarda aşağıdaki prensipleri dikkate almalıdır:

·       Ürünün tedarik zincirinin tüm aşamaları boyunca bozulma ve hasara karşı etkin şekilde muhafaza edilmesi ve korunması.

·       Ambalajlanan ürünün raf ömrünün korunması ve uzatılması.

·       Gıda kaybı ve israfının en aza indirilmesi.

·       Tüketicilere gıdanın nasıl ele alınacağı, saklanacağı ve hazırlanacağı konusunda açık iletişim sağlanması.

Yukarıda belirtilen prensiplerden herhangi biri uygulandığında, bunun gıda güvenliği üzerinde olumsuz bir etkisi olmamalıdır.

Yorum: Tüm bu gerekliliklerin yeni ambalaj tasarımı & geliştirmesi planlaması yapılırken düşünülmesi ve plana dahil edilmesi gerekir. Ürün geliştirme ve tasarım prosedürü de güncellenmelidir.

Örneğin hazır yemek üretimi yapan bir şirket için yemeğin küçük porsiyonlara bölünerek ambalajlanması israfı azaltabilir.

Madde 2.5.14 İzlenebilirlik (gıda zinciri alt kategorisi C0)-Yeni Madde

ISO 22000:2018 Madde 8.3’e ek olarak, kuruluş karkasın insan tüketimine uygun olduğuna karar verilene kadar (insan tüketimi için kullanılan kan dahil) karkasın tüm yenilebilir kısımlarının izlenebilirliğinin sağlanması için uygun prosedürleri ve sistemleri oluşturmalı, uygulamalı ve sürdürmelidir.

Yorum: Örneğin tavuk kesimhanesinde ciğer gibi sakatat ürünleri ya da pençe gibi tavuğun atık kısımları (müşteri talebi doğrultusunda işlenip satışa sunulan ürün olabilir) insan tüketimine verilecekse mutlaka kütle denkliği dahil izlenebilirliğinin sağlanması gerekir.

Madde 2.5.16Gıda Kaybı ve İsrafı (I hariç tüm gıda zinciri kategorileri)

Yeni ekleme: Amaçlar, belirlenmiş zaman çizelgeleri ile açık ve ölçülebilir hedeflerle desteklenmelidir.

Yorum: 6.versiyonda zaten gıda kaybı ve israfı ile ilgili dokümante edilmiş politika ve hedefler belirlenmesi isteniyordu. Hedeflerin ölçülebilir olması ve bununla ilgili de bir zaman çerçevesi belirlenmesi gerektiği eklenmiş.

Örneğin, sütlü tatlı üretimi yapan bir firmanın üretim firesini azaltmak, satılamayan ve iade edilen ürün miktarını azaltmak gibi hedefleri varsa, bu hedefleri ölçülebilir olarak koymalı, hedeflere ulaşmak için neler yapılacağını ve hangi aksiyonları alacağını açıklamalı, hedefleri belirli aralıklarla izlemeli ve üst yönetime raporlamalıdır.