Gıda Güvenliği Eğitimleri: Sertifika Almak mı, Gerçekten Öğrenmek mi?

Gıda güvenliği eğitimleri almak, tek başına yetkinlik sağlamaz.Asıl farkı yaratan; alınan eğitimin sahada uygulanması ve tecrübeye dönüşmesidir.Doğru bilgi, yetkin bir eğitmenden alınmalı ve sonrasında sahada doğru şekilde uygulanabilmelidir.LinkedIn ve Instagram üzerinden bana en sık sorulan soruların başında ise şu geliyor:·      Hangi eğitimleri almalıyım? ·      Kimden ya da hangi kurumdan almalıyım? ·      Denetçi olmak istiyorum. Baş denetçi eğitimi alırsam hemen denetçi olur muyum?·      HACCP Eğitimi IFS ya da BRCGS onaylı mı olmalı? Bu yazıda bu soruların tamamına net ve pratik cevaplar bulabilirsiniz. Ele aldığım başlıklar:·      Hangi konularda eğitim almalısınız?·      Firmada tüm çalışanlara verilmesi gereken eğitimler nelerdir?·      Dış Firmadan Eğitim Almak Zorunlu mu?·      İyi Bir Eğitim Nasıl Olmalı?·      Eğitim verecek kişi ya da kurumu seçerken nelere dikkat etmelisiniz?·      Verilen eğitimin bir yerden onaylı olması gerekiyor mu?·      Online mı? Yüz yüze mi?·      Çok sertifika mı? Gerçekten İşe Yarayacak Bilgi mi?·      Baş denetçi eğitimi alırsam hemen denetçi olur muyum?

Hangi konularda eğitim almalısınız?

·       Eğitim ihtiyaçları firmadan firmaya değişir.

·       Uygulanan standarda, ürün grubuna ve proseslere göre farklılık gösterir.

·       Bu nedenle ilk adım:

·       Eğitim ihtiyaçlarını belirlemek ve buna göre yıllık eğitim planı oluşturmaktır.

·       Genel olarak alınması gereken temel eğitimler şunlardır:

Gıda Güvenliği Yönetim Sistemi Standart Bilgilendirme Eğitimi (FSSC 22000, BRCGS, IFS, ISO 22000)

·       En az 2 gün olmalı

·       Sistemi kurma ve sürdürme sorumluluğuna sahip kilit personeller katılmalı

·       Tüm çalışanlara genel farkındalık eğitimi verilmeli

HACCP Eğitimi

·       HACCP gıda güvenliği ekip üyeleri için zorunludur

·       En az 2 gün ve uygulamalı olmalı

·       CodexAlimentarious Genel Hijyen Prensipleri temel alınmalı

 İç Denetçi Eğitimi

·       Firmada iç denetçi olarak belirlenen kişiler almalı

·       İç denetçiler ayrıca uygulanan standart eğitimi de almış olmalı

Gıda Sahteciliği ve Zafiyet Değerlendirme Eğitimi

·       Gıda Sahteciliği ekip üyeleri almalı

·       Gıda sahteciliği ve zafiyet değerlendirmesinin nasıl yapılacağı ve azaltma planının nasıl oluşturulacağı ile ilgili detayları içermelidir.

Gıda Savunma ve Tehdit Değerlendirme Eğitimi

·       Gıda Savunma ekip üyeleri almalı.

·       Gıda savunma ve güvenlik önlemleri, tehdit değerlendirmesinin nasıl yapılacağı ve gıda savunma planının nasıl oluşturulacağı ile ilgili detayları içermelidir.

Çevresel İzleme Eğitimi

·       Çevresel izleme risk değerlendirmesi yapacak ve plan oluşturacak kişiler almalı

·       Çevresel risk değerlendirmesinin nasıl yapılacağı, planın nasıl oluşturulacağı ve plan detayları anlatılmalıdır.

Gıda Güvenliği Geçerli Kılma ve Doğrulama Eğitimi

·       KKN/O-OGP geçerli kılma metotlarının nasıl oluşturulacağı, geçerli kılma ve doğrulamanın nasıl yapılacağı ve raporlanacağı anlatılır.

·       Eğitim firmanın ihtiyacına göre daha uzun süreli ve spesifik konuları içerecek şekilde de verilebilir.

Risk Değerlendirme Eğitimi

·       Risk değerlendirme metodolojileri ve risk değerlendirmesinin nasıl yapılacağı anlatılmalı

·       Standart yaklaşımlarına uygun olmalı

Tedarikçi Yönetimi Eğitimi

·       Tedarikçi seçimi ve onayı, tedarikçi değerlendirmesi ve performans izlemesi, hammadde ve tedarikçi risk değerlendirmesinin nasıl yapılacağı anlatılmalıdır.

Alerjen Yönetimi Eğitimi

·       Gıda alerjenleri, yasal gereklilikler, alerjen risk değerlendirmesi ve alerjen yönetimine dair detaylar anlatılmalıdır.

Kök Neden Analizi Eğitimi

·       Kök neden analizi ve metotları anlatılmalı

·       Gerçek vaka ve uygulama örnekleri ile desteklenmelidir.

Gıda Güvenliği Kültürü Eğitimi

·       Davranış değişikliğine odaklanan bir yaklaşımla, gıda güvenliği kültürü planı oluşturma adımları anlatılmalıdır.

Firmada tüm çalışanlara verilmesi gereken eğitimler nelerdir?

·       GMP

·       Personel Hijyeni

·       Pest Kontrol

·       Temizlik ve Sanitasyon Uygulamaları ve Kimyasal Kullanımı (ilgili sorumlulara)

·       Fiziksel Risklerin Kontrolü ve Yönetimi

·       Alerjen Farkındalık

·       Paketleme ve Etiketleme Eğitimi (ilgili sorumlulara)

·       Gıda Savunma ve Güvenlik Önlemleri

Dış Firmadan Eğitim Almak Zorunlu mu?

·       Eğer firma içinde yetkin bir eğitmen yoksa: Evet, dış kaynak kullanılmalıdır.

İyi Bir Eğitim Nasıl Olmalı?

·       Yetkin bir eğitmen tarafından verilmeli

·       Katılımcıları dahil etmeli

·       Seviyeye uygun olmalı

·       Uygulama ve saha örnekleri ile desteklenmeli

Eğitim verecek kişi ya da kurumu seçerken nelere dikkat etmelisiniz?

·       Yetkin kişi ya da kurum seçilmeli

·       Yetkinlik durumuna dair referans araştırması

·       Eğitmenlik tecrübe ve yetkinliğini gösteren belgeler (örneğin CV, aldığı eğitimler, onaylı denetçi olduğunu gösteren sertifikalar, sektörel iş ve/veya danışmanlık tecrübeleri vs.)

·       Eğitim içeriği ile ilgili detaylı bilgi almak

Verilen eğitimin bir yerden onaylı olması gerekiyor mu?

·       Eğer standart baş denetçilik eğitimi alacaksanız evet.

·       Yukarıda listelediğim eğitimler için eğitmenin ya da eğitimin bir yerden onaylı olmasına gerek yoktur

·       Önemli olan eğitmenin yetkinliği ve deneyimi

Not: Örneğin alacağınız HACCP Eğitiminin IFS ya da BRCGS onaylı olması zorunlu değildir.

Online mı? Yüz yüze mi?

·       Firmanın ihtiyacına ve kişisel tercihlere göre değişir.

·       Önemli olan eğitime herkes tarafından aktif katılımın sağlanabilmesi ve eğitimin dinlenebilmesidir.

Çok sertifika mı? Gerçekten İşe Yarayacak Bilgi mi?

·       Sertifika sahibi olmak, konuyu bildiğiniz anlamına gelmez.

·       Önemli olan öğrendiğinizi sahada uygulayabilmenizdir.

Baş denetçi eğitimi alırsam hemen denetçi olur muyum?

·       Hemen denetçi olamazsınız hatta bu uzun bir süreç gerektirir.

·       Baş denetçi eğitimi almak ve sınavı geçmek sadece ilk aşamadır.

·       Hangi standardın baş denetçisi olacaksanız o standartla ilgili baş denetçi olma kriterlerini karşılamanız ve denetçi/baş denetçi olabilmek için staj denetimleri tamamlamanız gerekir.